Go‘zal Turkiston
0:00
/
Toshkent
temperature icon 12°C

“JADID” GAZETASINING YANGI SONIDA: ✏️Usmon NOSIR: BOĞIM ✏️Iqbol MIRZO: KELAJAK UÇUN MAS’ULIYAT ✏️Gulçehra UMAROVA: ASRNI BÖYLAGAN ADIB ✏️Komil SINDOROV: “JAVOHIR SINDOROVNING BOBOSI BÖLIB TANILDIM“ ✏️E’zozxon KARIMOVA: MILLIY YUKSALIŞ SARI ✏️Orif ODILOV: ÖZBEK-QOZOQ MADANIY HAMKORLIGI MUSTAHKAMLANMOQDA ✏️Nusratullo JUMAXÖJA: TADQIQOT-ROMAN ✏️Abbos ŞOYIMOV: XALQARO MEDIAFORUM ✏️Zikrilla MUHAMMAD: ANQARADA ADABIYOT BAYRAMI ✏️Ikrom BÖRIBOYEV: KEÇA VA BUGUN ✏️Muhayyo RUSTAMOVA: OG‘RIQ NUQTA ✏️Abdulhamid MUXTOROV: UYLAR SOYASIDA QOLAYOTGAN SAVOLLAR ✏️Jasmina ISROIL: SYUKURO MANABE – IQLIMŞUNOSLIK “OB-HAVOSI”NI ÖZGARTIRGAN NOBELÇI ✏️Rustambek ŞAMSUTDINOV: QONLI JILD ✏️Alişer SANDIBOYEV: SAMARQAND NEÇA YOŞDA? ✏️Nigina ISKANDAROVA: “KITOB, MENING DÖSTIMSAN” ✏️Jamoliddin BADALOV: “OLTIN QALAM” UMMON ORTIDA

TAVSIYA QILAMIZ


29.07.2024 | 12:17

img348

MANIM “PADKAS”IM

Landavurboy, shu desang, kamina kuchayadurg‘on, sanga o‘xshag‘on besh-olti kallakning keti lovullaydurg‘on bo‘lib turibdi. Sababi shulkim, kaminani Yutibida padkas degich bir azim muhorabag‘a, qonli mubohasag‘a chaqirdilar. Mana, bir hafta bo‘ldikim, naq qirq yetti marta ko‘rilibdi. San bo‘lsa yuribsan, o‘tganning o‘rog‘iga, ketganning ketmoniga kammintariy yozib.

 Tarixi qandog‘ bo‘ldi, de? Mana bundog‘ bo‘ldi. Shanba kuni peshindan ke­yin uyda qorinni qashib, oyoqni anten­na qilib yotg‘on edim. Padkasning katta­si shaxsan o‘zi sim urib, “Ovsarboy aka, keyingi sonda sizni mehmonga chaqir­moqchibiz, kelasizmi?” deb qoldi.

Bayt:

Arzon-garov shuhratingdan  atkaz qilolmay dog‘man,

Yakka tartibda o‘zim-o  padkas qilolmay dog‘man…

Maning muhtasham miyamda bir xirmon fikr uyulib yotg‘on bo‘lsa, yarmi zanglab, yarmi panglab qolg‘on bo‘lsa! Fikrlarg‘a ozodlik berib, alarni bir shaba­dalatmoq joiz emasmu? Axir maning ilmlarimdan xalq oziqlansin. Xuddi shun­­dog‘ dedim-u, ertasi kuni man faqir kelishilg‘on soatda o‘shal padkasig‘a bordim. “Qancha savollaring bo‘lsa, be­ringlar, kamina bugun avtomatning o‘qiday tayyor”, dedim.

So‘zamol boshlovchi “Lets go‘v, Ovsar aka, to‘kning narxi nega oshib ketyapti?” deya birinchi savolni berdi. Gʻalatimasmu? Man to‘kning kattasimidimki, bu savolga javob bersam. “Buni man qaydan bilay? O‘zim ham shundan dod bo‘lsam! Savolning egasi elektrosetda o‘tiribdiyov, o‘rtoq blogirlar”, dedim. “Sizda baribir munosabat bo‘lishi kerak-ku”, deyishdi. A, bu gap to‘g‘ri. Ke­yin bilganimcha sayray boshladim. “To‘k o‘lgir doim ko‘ngilni xufton, uyni zimiston qiladi. To‘ksiz dunyo – betar­tib dunyo. Xo‘sh, tejab ishlatg‘onning asakasi keta­dimi? Ana, ko‘p yoqqon bo‘lsa, normadin u yog‘ini gumbura-qars to‘lab qo‘yaversin. Man faqirg‘a to‘k o‘chmay tursa, bas. Yoqqon to‘kimni haqini kredit olib bo‘lsa ham to‘layman”. Bu gaplarni aytishim bilan telfonimg‘a shart sms kelib turibdi-da. Nima emishki, shu oy dunyoning to‘kini yoqib qo‘yibman. Kapalagim uchib ketayozdi, to uni jo­yiga qaytarib ulgurmay, blogirlarning mahmadanarog‘i “To‘y-hashamlar haqida fikri­ngiz qanaqa?” deb yana savolga tutib qoldi.

Bu savolga ne deb javob qilding, deysanmi, Landavur? Man aytdimki, “Kim nima desa desin-u azadan ko‘ra to‘y ancha yaxshi. To‘y bizning tugab qolmasligimiz uchun zarur, to‘g‘rimi? Demak, to‘y degan an’anani yo‘qotish avlodlarga xiyonat bilan teng. Hashamga esa hushim yo‘q, birovning dabdabasi bilan ishim yo‘q. Har kim qurbi yetga­nicha, bilgan ashulasini aytaversin, deyman. Lekin har narsada me’yor bo‘lgani ham durust. Bir kallaqand, uch so‘m pul bilan to‘y bo‘ladurg‘on zamonlar o‘tib ketdi. Topganing to‘yga buyursin, deb ota-buvalarimiz qarg‘ab ketgan bo‘lsa ne qilaylik? O‘rtag‘a karantin oralab, sal-pal epaqaga kelib qoluvdi, biroq virusni yengib olganimizdan keyin to‘ylarga qay­tadan zo‘r berib boshladik. Mana, ikki devor naridagi qo‘shnim­ning topar-tutari yaxshi edi, hamma jon saqlash qayg‘usida yurg‘on mahal karantin qoidalarining ustig‘a iks tortib, besh yuz odamni besh mahalga bo‘lib-bo‘lib uyig‘a chaqirdi. To‘yda karantin mahal bekor qolgan artis zotining neki toifasi bo‘lsa, bari birrovga kelib ketdiyov. Kamina ham o‘tgan yil bir to‘yning harakatiga tushib qoldi-yu cho‘ntak bilan majlisdan ke­yin fikrimdan qaytdim. Hali yana besh yilcha yig‘im-terim qilmasak, xotin ikkov bor-budimizdan ayriladurg‘on ko‘rinamiz. Xullas, gapning po‘stkallasi, tilimda “dabdabali to‘ylarni to‘xtataylik”, deb og‘iz yirtsam ham, dilimdagini aytib qo‘ya qolay: qo‘lim kaltalik qilmaganda shunday to‘y qilardimki, hindiy milliarder Ambani sohib ham mening oldimda bir rupiya bo‘lib qolardi”.

Keyingi savol yanada dolzarb mav­zu­da bo‘ldi. “Sizning fikringizcha, bu yil Oskar mukofotini kim oladi?” deyishdi. Kamina umri davomida o‘zi sakkizta kino ko‘rgan bo‘lsa ham, bu savol mani dovdiratib qo‘ymadi, albatta. Kino haqida miyamning allaqaysi g‘ovak­larida chang bosib qolg‘on bilimlarim bor-ku. “Shu deyman, keyingi paytlarda kinolar juda bo‘sh ishlanyapti. Qahramonlar­ning harakati bejoligini aytmaysizlarmi? Aniq bir maqsad qolmayapti. Na Gollivudda, na Bollivudda. Shohrux Xonning qarib borayotg‘onini ko‘rishdan yurak-bag‘rim ezilib ketyapti. Masalan, dunyo kinosig‘a insonlarg‘a ezgulik urug‘larini sochadurg‘on, qalblarga insoniylik niholini qadaydurg‘on muhtasham g‘oya­lar yetishmayapti. Bizning kinochilar ham Oskar olish uchun ana shunaqa g‘oyalar haqida o‘ylashi kerak. Endi bu yil Oskar mukofotini kim olishig‘a keladurg‘on bo‘lsak, ochig‘ini aytay, kimg‘a nasib etg‘on bo‘lsa, o‘sha oladi”. Yigitlar fikrlarimg‘a qo‘shilishdi. Axir qo‘shilmay bo‘lurmu? Man sanag‘on kamchilik­larga ko‘z yumib bo‘lmaydi-ku.

O‘shal ikki soatlik padkasda dunyo­ning barcha global muammolarini yechishimiz lozim edi. Aqlim yetg‘onicha o‘tladim. Asosiysi, jim bo‘lib qolg‘onim, mum tishlab olg‘onim yo‘q. Butun padkas davomida sezib turdimki, yigitlar maning bilimlarimg‘a havas qilib, ich-­ichida lol qolib, har bir gapimni jon qulog‘i bilan tinglab o‘tirdilar. Savol berishadi: “Oxirgi paytlarda asalarilar olayotgan asalda sifat o‘zgarishlari yuz berayotgan ekan. Buning sababi nima deb o‘ylaysiz?” Javob beraman: “Chunki tabiatda namgarchilik kamayib, changlanish ko‘payib ketdi. Forig‘ degan asalchi qo‘shnim bor, u menga ko‘p aytib berg‘on. Asalarilar asalni changdan olarmish. Demak, chang ko‘payib ke­tib, alarning ish grafiklari buzilg‘on. Hali mosl­ashib olishsin, o‘shanda ko‘rasiz, sifat tag‘in joyig‘a tushadi”.

Shunday qilib, bir bog‘dan, bir tog‘dan suhbatlasharkanmiz, biz kirmag‘on ko‘­cha, biz mo‘ralamag‘on soha-yu tahlil qilmag‘on jabha qolmadi, hisob. Padkasni to‘liq aytib bersam, qizig‘i qolmas. Yaxshisi, Yutibig‘a kirib, qidiruv joyig‘a manim ismimni yozsang, o‘zi chiqib keladur. Ko‘rib bo‘lib, ikki og‘iz fikringni aytib qo‘yarsan. Endi mashhurlig‘im karrasig‘a oshg‘ay, lekin san sho‘rlikka qiyin bo‘lg‘ay, tushunaman. Havo sovitkichingni eng balandig‘a qo‘yib olavera­san. Hali yana Amirxonning shousig‘a chiqib, tiktokdag‘i beqiliq yoshlarg‘a dak­ki berib, yoshlikda faqat ilm olish haqida o‘ylash kerakligi-yu mutolaa bo‘yicha foydali layfhaklarimni alar bilan baham ko‘rib qolishim ham mumkin. Hushyor qaynab tur, Landavur, xo‘pmi?

OVSAR

Husan SODIQOV chizgan surat.


ÖZBEK-QOZOQ MADANIY HAMKORLIGI MUSTAHKAMLANMOQDA

Özbek va qozoq xalqlari tili, dini va madaniyati bilan bir-biriga çambarças boğlangan ellardir. Ajdodlarimiz ming yillar davomida yonma-yon yaşab, hayotning quvonç va taşvişlarini, yaxşi-yomon kunlarni birgalikda boşdan keçirib, taqdirdoş bölib kelişgan. Bu qardoşlik keyingi yillarda, ayniqsa, mustahkamlanib, yangiça mazmun va ruh bilan boyib bormoqda. Bu borada Özbekiston Respublikasi Prezidenti Şavkat Mirziyoyev hamda Qozoğiston Respublikasi Prezidenti […]

16.11.2026 | 14:34

img77

“BIR ÇORAK ET”

Yaqin-yaqinlargaça xalq tilida, badiiy adabiyotda “Tört qadoq göşt”, “bir çirpit asal”, “ön tanob yer” kabi jumlalar işlatib kelinardi. Hozir esa bular nimani anglatişini deyarli unutib yubordik. Qirq yilça burun “bir aşmuşka çoy”, “tört yumaloq çoy” kabi sözlar savdoda, turmuşda köp işlatilardi. “Aşmuşka” deb eng kiçik çoy qadoği – ellik grammlik, özi kub şaklida bölsa ham, […]

12.11.2026 | 14:31

img594

NON VA OŞ ŞAHRI

Yaqinda xorijlik oşnalarni kutib oldim. Uçoq tungi soat uçda qöndi. Ertalab sakkizda “Afrosiyob”da Buxoroga ketişlari kerak. Ölguday çarçaşgan, ramaqijon ahvolda. Özbekona taomilga köra, qönoqlar öziga kelsin deb palovxona sari boşladim. Uç xil oş çaqirdim. Non-çoy, aççiq-çuçuk  degandek… Qiziği keyin boşlandi. Mehmonlar piyolaning çetiga ikki marta lab tekkizib, ajablanişdi: – I-ya, qardoş, çoyga şakar solinganmi?– Ha-da! […]

12.11.2026 | 09:27

img591