Go‘zal Turkiston
0:00
/
Toshkent
temperature icon 13°C

“JADID” GAZETASINING YANGI SONIDA: ✏️Usmon NOSIR: BOĞIM ✏️Iqbol MIRZO: KELAJAK UÇUN MAS’ULIYAT ✏️Gulçehra UMAROVA: ASRNI BÖYLAGAN ADIB ✏️Komil SINDOROV: “JAVOHIR SINDOROVNING BOBOSI BÖLIB TANILDIM“ ✏️E’zozxon KARIMOVA: MILLIY YUKSALIŞ SARI ✏️Orif ODILOV: ÖZBEK-QOZOQ MADANIY HAMKORLIGI MUSTAHKAMLANMOQDA ✏️Nusratullo JUMAXÖJA: TADQIQOT-ROMAN ✏️Abbos ŞOYIMOV: XALQARO MEDIAFORUM ✏️Zikrilla MUHAMMAD: ANQARADA ADABIYOT BAYRAMI ✏️Ikrom BÖRIBOYEV: KEÇA VA BUGUN ✏️Muhayyo RUSTAMOVA: OG‘RIQ NUQTA ✏️Abdulhamid MUXTOROV: UYLAR SOYASIDA QOLAYOTGAN SAVOLLAR ✏️Jasmina ISROIL: SYUKURO MANABE – IQLIMŞUNOSLIK “OB-HAVOSI”NI ÖZGARTIRGAN NOBELÇI ✏️Rustambek ŞAMSUTDINOV: QONLI JILD ✏️Alişer SANDIBOYEV: SAMARQAND NEÇA YOŞDA? ✏️Nigina ISKANDAROVA: “KITOB, MENING DÖSTIMSAN” ✏️Jamoliddin BADALOV: “OLTIN QALAM” UMMON ORTIDA

TAVSIYA QILAMIZ


28.05.2024 | 15:39

img542

TOJIKISTONNING URGUTLIK FARZANDI

“Chor devon” sohibi”, “Zullisonayn shoir”, “Ikki chaman bulbuli”, “Tojikistonning urgutlik ardoqli farzandi…”. Bu kabi ta’rif va e’tiroflar yaqinda Samarqandning so‘lim Urgut shahrida bo‘lib o‘tgan adabiy-ma’rifiy tadbirda qayta-qayta tilga olindi.

U bundan 90 yil muqaddam – 1934-yilning 17-may sanasida Urgut shahrida tug‘ildi. Oilada dastlab ko‘p yo‘qotishlar bo‘lgani sabab bolaga O‘lmas deb ism berishdi. Otasi Jamol nonvoy, onasi Mehriniso baxtiga u sog‘lom va durkun bo‘lib voyaga yeta boshladi. Maktabga bordi. Zukko va tiyrakligi bilan tezda ko‘zga tashlandi. U har jihatdan peshqadam bo‘lsa-da, g‘oyatda kamtarin, jo‘rajon, mehribon edi sinfdoshlariga…

Nimadir sabab bo‘lib, Jamol nonvoy oilasi Tojikiston poytaxti Dushanbe shahriga ko‘chadi. Yangi shahar, yangi maktab, yangi sinfdoshlar…

Tojikistonlik mashhur o‘zbek shoiri, jamoat arbobi O‘lmas Jamol tug‘i­lib-o‘s­gan xonadonda boshlangan ada­biy-ma’rifiy tadbirda ishtirok etarkanman, xayolimdan dastlab kechganlari shu­lar bo‘ldi. Ha, u olis Dushanbeda yashab, har qancha nash’u namo topgan esa-da, mazkur moʻjazgina xonadon va unga bog‘liq armonli-totli xotiralardan aslo ayro tushmagan. Shoir iborasi bilan aytganda bu xotiralar unga suyanch tog‘lar, qoyalar bo‘lib ortidan ergashib yurgani muqarrar.

Ko‘zimga nur oldim chaqmoqlaringdan,

Qushlaring sasidan qalbimga surur.

Soflikni o‘tindim buloqlaringdan,

Tog‘laring anglatdi neligin g‘urur…

O‘lmas Jamol tavalludining 90 yilli­giga bag‘ishlangan adabiy-ma’rifiy tad­bir­da ko‘plab shoir-yozuvchilar, ada­bi­yot­shunos olimlar, tojikistonlik meh­monlar, Urgut tuman jamoatchiligi vakillari, o‘quvchi va talabalar hamda shoir­ning oila a’zolari qatnashdi. Tadbir shoir tug‘ilgan xonadonda bosh­lanib, shoir xotirasi yodga olindi, uning ismi-sharifi bitilgan barelyef ochildi. Shoirning ruhi pokiga bag‘ishlab Qur’on oyatlari tilovat qilindi.

Shundan so‘ng O‘zbekiston va Toji­kis­ton davlatlari o‘rtasidagi do‘stlik aloqalarining amaliy ifodasi sifatida bunyod etilgan 154-sonli umumta’lim maktabida tadbir davom etdi.

Ma’lumki, O‘lmas Jamol “Surur”, “Masrur”, “Manzur”, “Ma’mur” nomli aruziy majmualar, ya’ni “Chor devon” yaratgan. Bu borada mumtoz she’riyatimiz an’analarini muvaffaqiyatli davom ettirgan ijodkorlardan edi. Shoir devonlaridan o‘rin olgan g‘azallardan yuzga ­yaqini kuyga solingan. Faxriddin Umarov, Kamoliddin Rahimov, Jo‘rabek Murodov, Jo‘rabek Nabiyev, O‘rinbek Hamda­mov, Ozodbek Nazarbekov kabi mashhur hofizlarimiz tomonidan ijro etilgan mazkur qo‘shiqlar xalqlarimiz ma’naviy mulkiga aylangan. Adabiy-ma’rifiy tadbirda O‘lmas Jamol she’rlari asosida yaratilgan qo‘shiqlardan namunalar ijro etildi. Ayniqsa, uning “O‘zbekiston o‘g‘li­durman, tojigim gufto pisar…” deb bosh­lanuvchi shir-u shakar yo‘nalishida yozil­gan qasidasi tadbir qatnashchilarida kat­ta taassurot qoldirdi.

Az qadim o‘zbeg-u tojik –et bilan tirnoq erur,

Qon-qarindoshlik shiorash, qo‘lida bayroq erur,

Bir-birin mehmonga chorlab, yo‘lida mushtoq erur,

Toqati hijron nadorad, vasliga chanqoq erur,

Ushbu do‘stlik har qadamda  topgusi fath-u zafar.

Orziqul ERGASH

“Jadid” gazetasi | 2024-yil 24-may | 22-son


ÖZBEK-QOZOQ MADANIY HAMKORLIGI MUSTAHKAMLANMOQDA

Özbek va qozoq xalqlari tili, dini va madaniyati bilan bir-biriga çambarças boğlangan ellardir. Ajdodlarimiz ming yillar davomida yonma-yon yaşab, hayotning quvonç va taşvişlarini, yaxşi-yomon kunlarni birgalikda boşdan keçirib, taqdirdoş bölib kelişgan. Bu qardoşlik keyingi yillarda, ayniqsa, mustahkamlanib, yangiça mazmun va ruh bilan boyib bormoqda. Bu borada Özbekiston Respublikasi Prezidenti Şavkat Mirziyoyev hamda Qozoğiston Respublikasi Prezidenti […]

16.11.2026 | 14:34

img64

“BIR ÇORAK ET”

Yaqin-yaqinlargaça xalq tilida, badiiy adabiyotda “Tört qadoq göşt”, “bir çirpit asal”, “ön tanob yer” kabi jumlalar işlatib kelinardi. Hozir esa bular nimani anglatişini deyarli unutib yubordik. Qirq yilça burun “bir aşmuşka çoy”, “tört yumaloq çoy” kabi sözlar savdoda, turmuşda köp işlatilardi. “Aşmuşka” deb eng kiçik çoy qadoği – ellik grammlik, özi kub şaklida bölsa ham, […]

12.11.2026 | 14:31

img587

NON VA OŞ ŞAHRI

Yaqinda xorijlik oşnalarni kutib oldim. Uçoq tungi soat uçda qöndi. Ertalab sakkizda “Afrosiyob”da Buxoroga ketişlari kerak. Ölguday çarçaşgan, ramaqijon ahvolda. Özbekona taomilga köra, qönoqlar öziga kelsin deb palovxona sari boşladim. Uç xil oş çaqirdim. Non-çoy, aççiq-çuçuk  degandek… Qiziği keyin boşlandi. Mehmonlar piyolaning çetiga ikki marta lab tekkizib, ajablanişdi: – I-ya, qardoş, çoyga şakar solinganmi?– Ha-da! […]

12.11.2026 | 09:27

img584